Wat is autisme?

Autisme is een ontwikkelingsstoornis die zich kenmerkt door een andere informatieverwerking in de hersenen. Bij het ontwikkelen van autisme spelen erfelijke componenten en (vroege) omgevingsfactoren (vlak na conceptie) een rol.

Autisme wordt vaak in verschillende vormen en gradaties waargenomen. Asperger, PDD-nos en Klassiek autisme zijn vormen die binnen het autistisch spectrum vallen en zich allemaal anders uiten.

Ondanks dat autisme aangeboren is, is het moeilijk autisme vroeg te diagnostiseren.  Zo rond het derde levensjaar kunnen bepaalde opvallendheden ten aanzien van de (taal)ontwikkeling van uw kind gesignaleerd worden, die passend zouden kunnen zijn bij het autistisch spectrum. De taalontwikkeling verloopt bij kinderen binnen het autistisch spectrum anders.

Kenmerken van taalproblemen gerelateerd aan autisme

Een belangrijk kenmerk is dat kinderen met autisme geen interesse lijken te hebben in communicatie en taal. In het prille begin van de taalontwikkeling kan het dus zijn dat uw baby niet reageert/ heeft gereageerd op uw signalen als geluidjes, lachen en oogcontact maken. Later, wanneer uw kind begint met spelen is dit vaak eenzijdig spel. Uw kind betrekt u als ouder niet bij het spel, uw kind maakt weinig geluiden tijdens spel en zoekt weinig contact met anderen.

Communicatie komt bij kinderen met autisme doorgaans niet spontaan tot stand, maar moet continue worden gestimuleerd. Kinderen met autisme praten rond hun derde levensjaar nog erg weinig of niet. Ze trekken zich terug of scheiden zich af van sociale gelegenheden.

Opvallend hierbij is het:

  • Stereotiep taalgebruik (steeds willen praten over dezelfde onderwerpen voornamelijk vanuit eigen intresses),
  • Repititief taalgebruik (steeds dezelfde woorden of zinnen herhalen),
  • Ideosyncratisch taalgebruik (letterlijke zinsnedes of woorden van anderen of van tv kopiëren en (niet passend) gebruiken in eigen taal).

Soms gebruiken kinderen daardoor erg ouwelijk taalgebruik of zeggen ze iets, waarvan ze niet weten wat het daadwerkelijk betekent of passen ze de zinsnedes toe, terwijl het niet passend is binnen de context.

Kinderen met autisme overzien vaak niet het geheel van de gesproken taal. Voor hen zijn het allemaal fragmenten en stukjes. Kinderen met autisme hebben daardoor vaak moeite met het begrijpen van taal.

Tevens vinden ze het moeilijk gevoelens te begrijpen en deze onder woorden te brengen en nemen taal vaak letterlijk. Grapjes worden bijvoorbeeld niet begrepen.

Geluiden komen bij hen heel hard binnen. Daarnaast hebben ze moeite met het maken van oogcontact en reageren ze niet of nauwelijks op non-verbale communicatie. Tevens weten ze niet goed hoe ze het contact moeten onderhouden of een gesprekje moeten voeren met vreemden.

Als kinderen toch spontaan contact zoeken, zien we vaak dat dit op een bijzondere manier gebeurt met bijvoorbeeld niet passend taalgebruik binnen context of situatie.

Sensorische informatieverwerking

Prikkels (sensorische informatie) worden bij kinderen met autisme anders verwerkt. In het DSM-handboek is een afwijkende prikkelverwerking erkend onder autisme. Wanneer er sprake is van een taalprobleem zal SI-therapie een goed middels kunnen zijn om in te zetten bij o.a. het verbeteren van de taalontwikkeling en communicatieve vaardigheden bij kinderen met autisme.

Belangrijk!

Wanneer er op welke leeftijd dan ook, opeens sprake is van verlies van taal, is het verstandig om hier direct melding van te maken en advies in te winnen. Het is namelijke vaak een veelgenoemd signaal van ouders, waarvan bij hun kindje later autisme is gediagnostiseerd.

Daarnaast is het belangrijk dat wanneer u mogelijk signalen van autisme herkent, hulp zoekt die passend is. Hoe jonger problemen worden gesignaleerd, hoe eerder er passende begeleiding geven kan worden, zodat uw kindje zich optimaal kan ontwikkelen.

Wat doet de logopedist?

De logopedist onderzoekt in welke mate het taalprobleem aanwezig is en helpt kinderen met autisme beter communiceren.

De logopedist zal behandelen op taalbegrip en pragmatiek (hoe om te gaan met taal in sociale situaties).

Logopedie en SI-therapie kan een goede combinatie zijn voor het verbeteren van de sensorische informatieverwerking. Bij Ademklank kan deze combinatie geboden worden.